Afname van de flora bij de man: indicaties en interpretatie

De afname van de flora is een onmisbaar onderzoek dat bij de man door de uroloog wordt uitgevoerd. Dit type analyse maakt het mogelijk om de aanwezigheid van infecties en mogelijke ontstekingen te detecteren. Dankzij de afname kunnen aandoeningen zoals prostatitis, chlamydia, gonorroe, trichomoniasis, seksueel overdraagbare infecties, ureaplasma en urethritis worden opgespoord. Dit onderzoek wordt echter niet alleen uitgevoerd in geval van ziekte: het wordt ook preventief uitgevoerd en bij milde symptomen zoals branderigheid en pijn in de liesstreek, evenals uitslag of afscheiding.

De bacteriologische afname maakt het mogelijk om de aanwezigheid van kiemen vast te stellen en hun hoeveelheid in de urethra van de man te evalueren.

Indicaties voor de afname van de flora

De afname van de flora wordt systematisch uitgevoerd tijdens een consult bij een uroloog of een specialist in seksueel overdraagbare aandoeningen. Het is een van de eenvoudigste en snelste methoden om een pathologie van het urogenitale systeem te identificeren. Een dergelijk onderzoek kan ook worden aangevraagd in geval van specifieke klachten van de patiënt.

De enige situatie waarin de afname verplicht is, is de aanwezigheid van een seksueel overdraagbare infectie bij een van de partners. De behandeling wordt pas voorgeschreven na identificatie van de flora.

Voorbereiding voor de afnames

Voordat men de uroloog raadpleegt voor deze analyses, is het noodzakelijk om het lichaam voor te bereiden. Men moet:

• 1 tot 2 dagen voor het bezoek zich onthouden van seksuele betrekkingen;
• de inname van medicijnen zeven dagen voor het consult stopzetten wanneer mogelijk; als dit niet mogelijk is, moet dit vooraf met de arts worden besproken (als er antibiotica worden ingenomen, wordt de afname een week na het einde van de behandeling uitgevoerd);
• de geslachtsorganen de avond voor de afspraak wassen en het schoonmaken op de ochtend zelf vermijden;
• 2 tot 3 uur voor het consult zich onthouden van urineren om de lokale flora niet te verwijderen.

Wanneer men een verborgen infectie vermoedt, kunnen artsen een “provocatie” van het lichaam aanbevelen om de symptomen te versterken en de diagnostische gevoeligheid te verbeteren. Hiervoor kan men:

• de avond voor de afname een stevige maaltijd met pittig, vet, zeer zout of gerookt voedsel nemen;
• indien voorgeschreven, intramusculaire provocatiemedicatie of in de vorm van zetpillen gebruiken;
• een warm bad nemen of naar de sauna gaan;
• eventueel een dunne sonde in de urethra inbrengen om de randen van de opening licht te irriteren;
• een kleine hoeveelheid alcohol consumeren.

Procedure voor de afname van de flora

De afname van de flora bestaat uit het inbrengen van een steriele wattenstaaf of een sonde in de urethra tot een maximale diepte van 3 cm. In plaats van een wattenstaaf kan een bacteriologische lus of een Volkman-spatel worden gebruikt. Het is een relatief onaangename procedure, maar over het algemeen goed te verdragen, en het blijft essentieel voor de diagnose. Na de afname kan een lichte lokale ongemak optreden in de vorm van branderigheid of liespijn, maar deze sensaties zijn tijdelijk. Als ze meerdere uren aanhouden, kan dit wijzen op een onderliggend ontstekingsproces en rechtvaardigt dit een consult.

Als de patiënt al een diagnose van prostatitis heeft of als prostatitis wordt vermoed, kan een rectale massage van de prostaat de avond voor de afname worden voorgeschreven om de gevoeligheid van de test te verbeteren.

Interpretatie van de resultaten

Het verslag van de afname van de flora vermeldt de volgende elementen:

1. Leukocyten (Le) – de normale waarde is kleiner dan of gelijk aan 5 per microscopisch veld; een hogere waarde duidt op prostatitis of urethritis.
2. Mucus – een hypermucosititeit getuigt van een lopend infectieproces, vaak prostatitis.
3. Erytrocyten (Er) – de aanwezigheid van meer dan drie rode bloedcellen per veld kan wijzen op een ontsteking, een tumor of een ulcus, vooral als dit gepaard gaat met een toename van leukocyten en afgestorven epitheelcellen.
4. Sperma – een frequente aanwezigheid van sperma in de afname kan wijzen op een afwijking van de zaadleiders of een chronische aandoening van het urogenitale systeem, inclusief prostatitis.
5. Afgestorven epitheelcellen – een aantal groter dan 10 is een teken van een belangrijke ontsteking; in combinatie met leukocyten duidt dit op een slijmvliesbeschadiging die in sommige gevallen kan evolueren naar ernstigere vormen.
6. Aanwezigheid van cocci – onder normale omstandigheden zijn ze talrijk; hun toename duidt op een mogelijke infectie, zoals urethritis.
7. Identificatie van chlamydia, gonokokken, trichomonas, ureaplasma en andere bacteriën duidt op de aanwezigheid van een seksueel overdraagbare infectie.

Na het verkrijgen van de resultaten, in geval van afwijkingen, is het noodzakelijk om aanvullende onderzoeken uit te voeren om de initiële diagnose te bevestigen of te ontkrachten.

Bij afwezigheid van symptomen raden de artsen echter aan om jaarlijks een controle door middel van een afname van de flora uit te voeren ter preventie. Men moet de signalen van het lichaam niet onderschatten: bij de minste aanwijzing is het belangrijk om snel te raadplegen om tijdig een diagnose te stellen en lange en complexe behandelingen te vermijden.

Veelgestelde vragen