Eerste hulp bij veneuze, arteriële en neusbloeding

De eerste hulpmaatregelen zijn afhankelijk van de nauwkeurige bepaling van het type bloeding. Het is belangrijk om te onthouden dat het strikt verboden is om bloedstolsels of andere vreemde voorwerpen uit de wond van het slachtoffer te verwijderen. Alleen een arts is bevoegd om deze procedure uit te voeren.

MedCluster.NL

Minder twijfels.
Meer duidelijkheid.

2 e-mails per maand

Heldere uitleg, praktische tips en een selectie artikelen om je gezondheid in het dagelijks leven beter te begrijpen.

Tijd om ook aan jezelf te denken?

Bij een verwonding van de bloedvaten kan er een bloeding optreden. Het is belangrijk op te merken dat dit een ernstig gevaar voor de persoon kan vormen, vanwege een aanzienlijk bloedverlies. Om complicaties te voorkomen, is het essentieel om eerste hulp te bieden in geval van een bloeding. Zonder ingreep kan een massaal bloedverlies leiden tot de dood.

Bloedingen kunnen extern of intern zijn. Alleen de externe bloeding is gemakkelijk te identificeren. Een interne bloeding is veel moeilijker te diagnosticeren, omdat deze niet met het blote oog zichtbaar is. Alleen een arts kan de aanwezigheid ervan bevestigen. In deze gevallen blijft het bloed binnen het lichaam, wat de situatie bijzonder gevaarlijk maakt. Het is daarom cruciaal om de eerste hulpmaatregelen te kennen in geval van bloedverlies. Dit zullen we hieronder in detail beschrijven.

Soorten bloedingen

Afhankelijk van het type beschadigd vat, onderscheiden we de volgende soorten bloedingen:

  • veneus;
  • arterieel;
  • capillair.

Een correcte identificatie van het type bloeding maakt het mogelijk om de juiste hulpmaatregelen toe te passen. Het is absoluut noodzakelijk om nooit bloedstolsels of vreemde voorwerpen uit een wond te verwijderen. Deze handeling mag alleen door een professional worden uitgevoerd. Een ongekwalificeerde ingreep kan het bloedverlies verergeren.

Het is alleen toegestaan om de wond te spoelen als er bijtende of giftige stoffen in zijn gekomen. Als er zand, roest of glasscherven aanwezig zijn, moet men wachten op de hulpdiensten. In de tussentijd wordt aangeraden om de huid rond de verwonding voorzichtig schoon te maken met een watje gedrenkt in Bétadine of een gelijkwaardig antisepticum, en ervoor te zorgen dat er niets in de wond lekt. De bewegingen moeten altijd van de wond naar buiten gericht zijn.

Veneuze bloeding

Dit type bloeding wordt gekenmerkt door een langzame en continue uitstroom van donker bloed. De belangrijkste hulpmaatregel is het aanbrengen van een drukverband. Voordat dit gebeurt, is het raadzaam om de huid rond de wond met een antisepticum schoon te maken. Vervolgens plaatst men een kompres of een in meerdere lagen gevouwen watje, en daarna wordt er een goed strakke bandage aangebracht.

Als deze handelingen goed worden uitgevoerd, zou de bloeding moeten stoppen. Dit is hoe de eerste zorg wordt verleend voordat de arts arriveert.

In geval van capillaire bloeding is meestal een eenvoudig drukverband voldoende. Het is ook aan te raden om het gewonde gebied boven het niveau van het hart te tillen om het stoppen van de bloeding te versnellen.

Arteriële bloeding

Dit type bloeding is het gevaarlijkst. Het is het gevolg van een verwonding van een slagader, wat leidt tot een zeer snel bloedverlies. Zonder onmiddellijke ingreep kan dit fataal zijn. Deze bloeding wordt gekenmerkt door een spuitende stroom van felrood bloed, pulserend.

Om het te stoppen, moet men de slagader boven de verwonding samendrukken. De eenvoudigste manier is om met een vinger stevig op de huid te drukken. Deze druk moet worden volgehouden tot de hulpdiensten arriveren. Voor verwondingen aan de nek, het hoofd, de kaak, het sleutelbeen of de schouder is deze methode soms de enige manier om het leven van het slachtoffer te redden.

Als de ambulance te lang op zich laat wachten, moet er een tourniquet worden aangelegd. Dit stopt de bloeding volledig. In geval van een verwonding aan een ledemaat wordt het rubberen tourniquet boven de wond aangebracht. Men plaatst een doek tussen de huid en het tourniquet om de huid te beschermen. Dit voorkomt schade aan de weefsels.

Als er geen tourniquet beschikbaar is, kan men een flexibele slang, een gedraaide sjaal of een andere stevige stof gebruiken. Het is absoluut noodzakelijk om een ondersteuning onder het tourniquet te plaatsen (zoals een dik verband) of het gebied met een zachte bandage te omwikkelen. De eerste draai van het tourniquet moet stevig maar niet te strak zijn, en de volgende draaien moeten strakker zijn. Alles wordt vervolgens vastgezet.

Het is belangrijk om een papier onder het tourniquet te schuiven, waarop het tijdstip van aanbrengen is genoteerd. Als men een gedraaide band gebruikt, vormt men een lus rond het ledemaat en steekt men een stokje erin dat men draait om aan te spannen. Zodra het bloed is gestopt, fixeert men alles en noteert men het tijdstip, net als bij een klassiek tourniquet.

Let op, een tourniquet mag slechts voor een beperkte tijd worden aangebracht: in de zomer, maximaal 1 tot 1,5 uur; in de winter, niet langer dan een uur. Anders bestaat het risico op weefselnecrose door gebrek aan zuurstof.

Neusbloeding

Dit type bloeding komt zeer vaak voor. De eerste hulpmaatregelen verschillen hier. En ze zijn vaak slecht bekend. In geval van een neusbloeding mag men het hoofd niet naar achteren kantelen, noch liggen. Men moet het hoofd naar voren kantelen, met de kin naar de borst, in zittende of staande positie.

Als de bloeding overvloedig is, bereid dan een klein rolletje watten voor. Steek dit voorzichtig in het betreffende neusgat. Let op dat je niet te veel watten gebruikt, want dit kan de situatie verergeren door het neusgat volledig te verstoppen. Om het stoppen van het bloed te versnellen, knijp je voorzichtig in de neusvleugels met de vingers.

Deze eenvoudige handelingen moeten worden onthouden: ze kunnen levens redden in alledaagse situaties.

Mark van Dijk
Arts Spoedeisende Geneeskunde
mark.van.dijk@medcluster.nl
Neem contact op met de auteur

Ontvang onze volgende selectie artikelen

MedCluster.NL

Begrijp je gezondheid beter.
Maak weloverwogen keuzes.

2 e-mails per maand

Een klacht die je wilt begrijpen, een veelgehoorde opvatting die je wilt toetsen of een vraag voor je huisarts: ontvang onze selectie artikelen voor meer inzicht in je dagelijkse gezondheid.

Veelgestelde vragen

Wat is een veneuze bloeding?
Een veneuze bloeding ontstaat wanneer een ader wordt doorgesneden, wat leidt tot een continue en donkere uitstroom van bloed. Het is meestal langzamer dan een arteriële bloeding, maar kan ernstig worden als het niet snel wordt gecontroleerd.
Hoe herken je een arteriële bloeding?
Deze wordt gekenmerkt door felrood bloed dat pulserend uitspuit, in het ritme van de hartslagen. Het is het gevaarlijkste type bloeding omdat het bloedverlies snel en massaal is.
Welke handelingen moet je verrichten bij een veneuze bloeding?
Je moet de wond direct comprimeren met een schone doek of een drukverband, de persoon indien nodig laten liggen en de hulpdiensten bellen als de bloeding niet stopt.
Wat te doen bij een arteriële bloeding?
Breng een zeer stevige druk aan op het bloedingpunt, eventueel met een tourniquet als directe compressie niet effectief is, en bel onmiddellijk de hulpdiensten.
Hoe identificeer je een neusbloeding?
Een neusbloeding, of epistaxis, manifesteert zich door een bloeding uit een of beide neusgaten. Het is vaak indrukwekkend maar meestal onschuldig.
Wat zijn de goede reflexen bij een neusbloeding?
Je moet het hoofd licht naar voren kantelen, de neusvleugels gedurende ongeveer tien minuten samenknijpen zonder los te laten, en vermijden om je neus te snuiten direct na het stoppen van de bloeding.
Wanneer moet je je zorgen maken over een neusbloeding?
Als de bloeding langer dan 20 minuten aanhoudt, vaak terugkomt, optreedt na een trauma of gepaard gaat met symptomen van ongemak, moet je snel een arts raadplegen.
Kun je frequente bloedingen voorkomen?
Ja, door een goede hydratatie van de slijmvliezen te behouden, te voorkomen dat je je neus hard snuit, en te raadplegen voor eventuele stollingsstoornissen of anticoagulantia.